Tedarik zinciri yönetimi hammaddenin tedarik edilmesinden başlayarak müşteriye ürünün teslim edilmesine kadar olan süreçte üretim, depolama, envanter yönetimi taşıma ve dağıtım yönetimi bilgi iletişim teknolojileri yönetimi gibi işlevlere sahiptir.
1. Üretim: Bir tedarik zinciri içerisinde yarı mamulün mamule, hammaddenin yarı mamul ya da mamule çevrilmesine yönelik işlemlerin tamamı olarak tanımlanabilmektedir. Tedarik zinciri içerisinde üretim kavramı sadece fabrikalar değil aynı zamanda yardımcı üretim faaliyeti yapılan depoları da kapsamaktadır. Dolayısıyla üretim süreçleri hammadde ve yarı mamul depoları fabrikalar ile dağıtım depolarını kapsayan bir süreç olarak nitelendirilebilmektedir.
Üretim kapasitesinin üst düzeyde kullanımı verimliliğin oluşmasına engel olabilmektedir. Diğer yandan tedarik zincirinde üretim kapasitesinin değişen talebe göre sürekli artırılması, zincirin etkinliğini de olumsuz yönde etkilemektedir. Başarılı bir tedarik zinciri yönetiminde kapasite artırımı yerine, kapasitenin daha verimli kullanımı ve kapasite kulanım oranının artırılması önem taşımaktadır.
2. Envanter Yönetimi: Envanter yönetimi; tedarik zinciri yönetimi içerisinde yer alan üretici, dağıtıcı, perakendeci, vb. gibi aktörlerin sahip olduğu hammadde, ürün, yarı mamul, üretim araçları vb. gibi aktörlerin sahip oldukları kaynakların etkin ve verimli bir biçimde yönetilmesi olarak adlandırılmaktadır. Tedarik zinciri yönetiminde envanter yönetimi doğru ve güvenilir olmalıdır. Aksi durumda stratejik karar alabilme imkânı söz konusu olmamaktadır. İşletmelerin kendi başlarına çok yüksek düzeyde envantere sahip olmaları beraberinde risk maliyetlerini yükseltirken, rekabet edebilme olanağını azaltmakta, aynı zamanda işletmenin esnek hareket etmesini zorlaştırmaktadır. Bu nedenle tedarik zinciri içersinde envanterin dağılımı olabildiğince dengeli olması gerekmektedir. Envanter yönetimine ilişkin alınacak kararlar döngüsel envanter yöntemi, emniyet envanter yöntemi ve sezonluk envanter yöntemi olarak bilinmektedir.
3. Taşıma ve Dağıtım: Üretim yapılacağı yere hammaddelerin ne şekilde taşınacağı, ürünlerin müşterilere nasıl sevk edileceği tedarik zinciri yönetiminin önemli sorunlarından birisidir. Tedarik zinciri yönetiminde farklı alternatiflerin ve taşımalar arasında kombinasyonların sayısal olarak fazla olması taşıma ve dağıtımın optimize edilmesi için çok sayıda karar değişkeninin sürece etki ettiğini göstermektedir.
Taşıma türü seçiminde güvenirlilik ve emniyet giderek önem kazanmaktadır. Bunun nedenleri arasında; taşımanın maliyetlerinin optimize edilmesi çabalarına paralel olarak, uluslararası niteliğinin artması, uluslararası taşımaların yurtiçi tedarikte söz konusu olacak taşımalara göre daha fazla risk ve tehlike içermesidir. Taşıma türü seçimine ilişkin olarak taşıma türünün hızı arttıkça taşıma maliyetlerinin de arttığı söylenebilmektedir. Demiryolu ve denizyolu taşımacılığında kara ve hava yolu taşımacılığına oranla daha hacimli yük taşınabildiği için birim taşıma maliyeti daha düşük olmaktadır. Hava ve karayolu taşımacılığı taşımacılık türleri arasında hızlı fakat yüksek maliyetli, demiryolu ve denizyolu taşımacılığı ise yavaş ve düşük maliyetli taşıma türleri olarak nitelendirilmektedir.
4. İletişim ve Bilgi Teknolojileri: Tedarik zinciri yönetiminde iletişim; zincirin iyi işletilmesi ve başarısında hayati bir öneme sahiptir. Özellikle tedarik zinciri üyesi olan tedarikçiler taşımacılar, depocular, üreticiler, toptancılar, perakendeciler vs. arasında operasyonların ve ilişkilerin iyi idare edilmesi tedarik zincir aktörleri arasındaki iletişimin sürekli ve eksiksiz olmasına bağlı olmaktadır. Üyeler arasındaki iletişimin düzeyi tedarik zincirinin gücünü ortaya koymaktadır. Çok sayıda ve farklı özellikteki birçok işletmelerin üyesi olduğu bir tedarik zincirinde zincirin yarattığı katma değer ve faydanın artırılması için üyeler arasında iletişimde herhangi bir problem söz konusu olmamalıdır.
İşletmeler aralarındaki iletişim sayesinde ortak çıkarlarını en üst düzeye çıkarabilmektedirler. Aynı zamanda bir üyenin görmediği bir fırsat diğer üyelerin uyarısı ile elde dilebilmektedir. İletişim; tedarik zinciri üyesi işletmelere kısa dönemli faaliyetlerini koordine etme olanağının yanı sıra pazara ve talebe ilişkin tahminleme yapma, diğer yandan etkin bir planlama imkanı vermektedir.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder